གཙུག་ལག་རབ་འབྱམས་པའི་སྐབས་དང་པོའི་སློབ་མ་བསྡུས་ཡོད་པ་རེད།
ཐེངས་ 8393 བཀླགས་འདུག
ཉེ་ལམ་ཕྱི་ཟླ་ ༧ ཚེས་ ༡ ནས་བཟུང་བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤེས་རིག་ལས་ཁུངས་དང་། དྷ་ས་རིགས་ལམ་སློབ་གཉེར་གྱི་ཡན་ལག་ས་རྭ་མཐོ་སློབ་གཉིས་མཉམ་འབྲེལ་ཐོག ས་ར་མཐོ་སློབ་ནང་གཙུག་ལག་རབ་འབྱམས་(MA)ཀྱི་སྡེ་ཚན་གསར་པ་ཞིག་བཙུགས་ཡོད་པ་དེར་སྐབས་དང་པོའི་སློབ་མ་བསྡུས་ཏེ་སློབ་ཁྲིད་དངོས་སུ་མགོ་འཛུགས་གནང་ཡོད་འདུག གཙུག་ལག་རབ་འབྱམས་ལ་ལོ་རྒྱུས་ཆེད་སྦྱོང་གི་སྡེ་ཚན་གཅིག་དང་རྩོམ་རིག་ཆེད་སྦྱོང་གི་སྡེ་ཚན་གཅིག་བཅས་རིགས་གཉིས་ཡོད་ཡོད་པ་ལས། ལོ་རྒྱུས་ཆེད་སྦྱོང་སྡེ་ཚན་གྱི་སློབ་དཔོན་བསོད་ནམས་རྒྱལ་མཚན་ལགས་དང་། རྩོམ་རིག་ཆེད་སྦྱོང་སྡེ་ཚན་གྱི་སློབ་དཔོན་སྤྲེལ་ནག་པ་བློ་གྲོས་དཔལ་བཟང་ལགས་ཡིན་འདུག
གསར་འགོད་པས་ས་ར་མཐོ་སློབ་ཀྱི་དྲུང་ཆེ་པ་སངས་ལགས་བརྒྱུད་ཤེས་རྟོགས་བྱུང་བར། ལས་གཞི་འདི་ཐོག་མར་དབུ་འཛུགས་གསལ་བསྒྲགས་སྐབས་སློབ་འཇུག་སྙན་ཞུ་འབུལ་མཁན་ ༡༤ བྱུང་ཡོད་པ་ལས་གཅིག་རང་འགུལ་གྱིས་ཕྱིར་འཐེན་དང་། གཞན་ཞིག་སྐད་ཡིག་གཉིས་པའི་ཡིག་རྒྱུགས་མ་འཕྲོད་པར་ཕྱིར་འཐེན་བྱས་རྗེས་ལོ་རྒྱུས་སྡེ་ཚན་ནང་སློབ་མ་ ༦ དང་། རྩོམ་རིག་སྡེ་ཚན་ནང་སློབ་མ་ ༦ བཅས་ད་ལྟ་ཁྱོན་སློབ་མ་ ༡༢ ཙམ་ཡོད་འདུག སློབ་ཕྲུག་དེ་དག་ལས་ལོ་རྒྱུས་ཆེད་སྦྱོང་ཁོངས་ནས་རྒྱུགས་འབྲས་རྩེར་སོན་ ༣ དང་། རྩོམ་རིག་ཆེད་སྦྱོང་ཁོངས་ནས་རྒྱུགས་འབྲས་རྩེར་སོན་ ༣ བཅས་སློབ་མ་ ༦ གི་སློབ་ཡོན་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་གིས་གནང་གི་ཡོད་པ་དང་། དེའི་འཕྲོས་ཀྱི་སློབ་མ་ ༦ གིས་ཟླ་བ་རེར་སློབ་ཡོན་ཧིན་སྒོར་ ༦༥༠༠ རེ་སོ་སོ་སྒེར་ངོས་ནས་སྤྲོད་དགོས་ཀྱི་ཡོད་འདུག ཐོག་མིའི་འཆར་གཞི་ལྟར་ན། ལོ་རྒྱུས་སྡེ་ཚན་དུ་སློབ་མ་ ༣ དང་རྩོམ་རིག་སྡེ་ཚན་དུ་སློབ་མ་ ༣ བཅས་ཁྱོན་སློབ་མ་ ༦ བསྡུ་འཆར་དང་། སློབ་མ་དེ་དག་གི་སློབ་ཡོན་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་ཡིག་ཚང་ནས་གནང་རྒྱུ་ཞལ་བཞེས་ཐོབ་ཡོད་ཀྱང་། རྗེས་སུ་སློབ་གྲྭའི་འཛིན་སྐྱོང་དང་དགེ་རྒན་ཚོས་གྲོས་བསྡུར་བརྒྱུད་སློབ་ཡོན་སྒེར་ངོས་ནས་སྤྲོད་ཐུབ་མཁན་ཡོད་ཚེ་སློབ་མ་ ༦ འཕར་སྣོན་བྱས་ཏེ་སྐབས་དང་པོར་སློབ་མ་ ༡༢ བསྡུ་རྒྱུའི་ཐག་གཅོད་བྱུང་བ་ཞིག་ཡིན་འདུག
པ་སངས་ལགས་ཀྱིས་སྐབས་དང་པོའི་གཙུག་ལག་རབ་འབྱམས་པ་སློབ་འཇུག་བྱེད་སྟངས་སྐོར་ངོ་སྤྲོད་གནང་བ་ལྟར། ཐོག་མ་སྙན་ཞུ་རྒྱག་མཁན་ཚོས་ལོ་རྒྱུས་དང་རྩོམ་རིག་གཉིས་ལས་སོ་སོ་སྡེ་ཚན་གང་དུ་ཞུགས་འདོད་ཡོད་པ་དེའི་ཐོག་དཔྱད་རྩོམ་རེ་འབྲི་དགོས་ཤིང་། དོ་བདག་གི་དཔྱད་རྩོམ་དང་འབྲེལ་བའི་ཐོག་ངག་རྒྱུགས་དང་རྨང་གཞིའི་གནས་ཚད་ཐོག་འབྲི་རྒྱུགས། སྐད་ཡིག་གཉིས་པ་དབྱིན་ཡིག་དང་རྒྱ་ཡིག ཧིན་རྡུ། ལེགས་སྦྱར་གང་རུང་ལ་འབྲི་རྒྱུགས་བཅས་བླངས་རྗེས། དཔྱད་རྩོམ་དང་ངག་རྒྱུགས་ལ་བསྡོམས་སྐར་ ༡༠༠ ལས་སྐར་མ་ ༦༠ ལོན་དགོས་པ་དང་། འབྲི་རྒྱུགས་ལ་སྐར་མ་ ༥༠ ། སྐད་ཡིག་གཉིས་པར་སྐར་མ་ ༣༥ བཅས་ལོན་དགོས་ཀྱི་ཡོད་འདུག
སློབ་དཔོན་བསོད་ནམས་རྒྱལ་མཚན་ལགས་ཀྱིས་ངོ་སྤྲོད་གནང་བ་ལྟར་ན། གཙུག་ལག་རབ་འབྱམས་པའི་སློབ་ཡུན་ལོ་ ༢ ཡིན་པ་དང་། འཆད་ཁྲིད་དང་ཞིབ་འཇུག་བཅས་རིམ་པ་གཉིས་ལ་དབྱེ་སྟེ། སློབ་དུས་ཧྲིལ་བོ་ཟླ་ ༦ རེ་དུས་ཚིགས་ ༤ ལ་བགོས་ཡོད་འདུག ཐོག་མའི་དུས་ཚིགས་གསུམ་ལ་འཆད་ཁྲིད་དང་། དུས་ཚིགས་མཐའ་མ་དེར་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་དགོས་ཀྱི་ཡོད་འདུག ལོ་རྒྱུས་ཆེད་སྦྱོང་སྡེ་ཚན་ནང་དུས་ཚིགས་དང་པོར་སྲིད་པ་ཆགས་པ་ནས་བོད་སིལ་བུར་མ་འཐོར་བར་གྱི་ལོ་རྒྱུས་དང་། དུས་ཚིགས་གཉིས་པར་བོད་སིལ་བུར་འཐོར་ནས་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་བར། དུས་ཚིགས་གསུམ་པར་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་ནས་ད་ལྟའི་བར་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཆེད་སྦྱོང་དང་། རྩོམ་རིག་ཆེད་སྦྱོང་སྡེ་ཚན་ནང་དུས་ཚིགས་དང་པོར་ནུབ་ཕྱོགས་རྩོམ་རིག་ལོ་རྒྱུས་དང་། གནའ་བོའི་རྒྱ་གར་རྩོམ་རིག་ལོ་རྒྱུས། བོད་ཀྱི་རྩོམ་རིག་ལོ་རྒྱུས་འཆད་ཁྲིད་དང་། དུས་ཚིགས་གཉིས་པར་ནུབ་ཕྱོགས་རྩོམ་རིག་གཞུང་ལུགས་དང་། གནའ་བོའི་རྒྱ་གར་རྩོམ་རིག་གཞུང་ལུགས། བོད་ཀྱི་རྩོམ་རིག་གཞུང་ལུགས་སོགས་འཆད་ཁྲིད། དུས་ཚིགས་གསུམ་པར་རྩོམ་རིག་གཤིབ་བསྡུར་གྱི་སྐོར་བཅས་ཡིན་འདུག
དྲུང་ཆེ་པ་སངས་ལགས་ཀྱིས་གཙུག་ལག་རབ་འབྱམས་པའི་སློབ་དཔོན་དང་སློབ་མ་ཚོར་དམིགས་བསལ་མཐུན་རྐྱེན་གང་ཡོད་སྐོར་ལ། འདི་ལོའི་ཕྱི་ཟླ་ ༨ ཚེས་ ༡༤ ཉིན་ཤེས་རིག་ལས་ཁུངས་ནས། མཐོ་སློབ་ཀྱི་སློབ་དཔོན་བགྲེས་པ་རྒན་བསོད་ནམས་རྒྱལ་མཚན་ལགས་གཙུག་ལག་སློབ་དཔོན་ (Professor)དུ་བསྐོ་བཞག་དང་། རྩོམ་རིག་སློབ་དཔོན་བགྲེས་པ་སྤྲེལ་ནག་པ་བློ་གྲོས་དཔལ་བཟང་ལགས་ཉེ་བའི་གཙུག་ལག་སློབ་དཔོན་ (Associate Professor) དུ་བསྐོ་བཞག་གནང་ཡོད་པ་མ་ཟད། དགེ་རྒན་གཉིས་ཀྱི་གསོལ་ཕོགས་སྤར་ཆ་དང་སྡོད་ཁང་དམིགས་བསལ་གོ་སྒྲིག་གནང་ཡོད་འདུག སློབ་མ་ཚོར། སློབ་ཁང་དུ་དྲ་རྒྱ་དང་དཔེ་དེབ་ལྟ་ཀློག་གི་མཐུན་རྐྱེན་ཡོད་པ། འཁྲུས་ཁང་གསང་སྤྱོད་ཡོད་པའི་ཉལ་ཁང་རེར་མི་གཉིས་རེ། ཞོགས་ཚོགས་དང་ཁོར་ཡུག་གཙང་སྦྲ་སོགས་སློབ་གྲྭའི་ལས་ཀ་ཙག་ཙིག་རིགས་ལའང་འགྲོ་མི་དགོས་པ་བཟོས་ཡོད་འདུག
རྒྱུས་ལོན་བྱུང་བར། ཉི་མ་རེ་རེའི་སློབ་ཁྲིད་ལས་རིམ་དེ་ཞོགས་པ་ཆུ་ཚོད་ ༨ ནས་ ༩ བར་སྐད་ཡིག་གཉིས་པའི་འཛིན་གྲྭ་དང་། ཆུ་ཚོད་ ༩ ནས་ ༡༢ བར་སྡེ་ཚན་སོ་སོའི་འཛིན་གྲྭ་ཡོད་ཅིང་། དེ་ནི་ཆུ་ཚོད་གཅིག་རེར་བགོས་ཏེ་འཆད་ཁྲིད་ཆུ་ཚོད་གཅིག་དང་བགྲོ་གླེང་ཆུ་ཚོད་གཅིག རྒྱུ་ཆ་འཚོལ་བསྡུ་ཆུ་ཚོད་བཅས་ཡིན་འདུག་ལ། ཉིན་རྒྱབ་ཆུ་ཚོད་ ༢ ནས་ ༤ བར་སྡེ་ཚན་སོ་སོའི་འཛིན་གྲྭ་ཡོད་པ་དང་། དགོང་དྲོར་ཆུ་ཚོད་ ༧ ནས་ ༩ བར་འཛིན་ཁང་དུ་རང་སྦྱོང་། དུས་རྒྱུན་གྱི་ཞལ་ལག་དང་གུང་གསེང་སོགས་སློབ་མ་སྤྱི་བྱིངས་དང་གཅིག་མཚུངས་ཡིན་ཞིང་། དུས་ཚིགས་བཞི་བའི་མཐར་ཕྱིན་དཔྱད་རྩོམ་གྱི་རྒྱུ་ཆ་འཚོལ་སྒྲུབ་སྐོར་སྐྱོད་ཀྱི་འགྲོ་སོང་སློབ་གྲྭའི་གཞུང་ནས་གཏོང་འཆར་ཡོད་འདུག
གསར་འགོད་པས་དྲུང་ཆེ་པ་སངས་ལགས་སུ་ལས་གཞི་འདི་མ་འོངས་པར་རྒྱ་སྐྱེད་གཏོང་འཆར་ཡོད་མེད་དྲིས་པར། ཁོང་གིས། “སྤྱིར་བཏང་ད་ཡོད་ལ་རྒྱུས་དང་རྩོམ་རིག་ཆེད་སྦྱོང་གཙུག་ལག་རབ་འབྱམས་པའི་སྡེ་ཚན་གཉིས་ཀྱི་ཐོག་བརྡ་སྤྲོད་འཛུགས་འཆར་ཡོད་ཀྱང་། བརྡ་སྤྲོད་དགེ་རྒན་ཚད་ལྡན་མ་རག་པའི་དབང་གིས་ལྷག་པ་རེད། མ་འོངས་པར་དགེ་རྒན་རག་ན་སྡེ་ཚན་གསུམ་པ་ཞིག་འཛུགས་འཆར་ཡོད་པ་རེད་ལ། གཙུག་ལག་རབ་འབྱམས་པ་ཡག་པོ་ཆགས་པ་ཡིན་ན། རིམ་པས་གོམ་པ་གཉིས་པ་འབུམ་རམས་པ་འཛུགས་རྒྱུའི་འཆར་གཞི་ཡང་ཡོད་པ་རེད” ཅེས་བརྗོད་བྱུང་།
ཡང་ཁོང་ལ་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ངོས་འཛིན་གང་འདྲ་ཡོང་མིན་དྲིས་པར། ཁོང་གིས། “ས་ར་མཐོ་སློབ་ཀྱི་མཐོ་རིམ་རིག་གནས་རབ་འབྱམས་པ་དང་གཙུག་ལག་རབ་འབྱམས་པ་ཚང་མ་རང་གཞུང་ཤེས་རིག་ལས་ཁུངས་མ་གཏོགས། རྒྱ་གར་སྤྱི་ཚོགས་ནང་ངོས་འཛིན་ཡོད་པ་མ་རེད། རང་རིགས་བོད་པ་ཚོས་ངོས་འཛིན་ཡག་པོ་གནང་བ་ཡིན་ན་དེས་འགྲིག་གི་ཡོད་པ་རེད། ང་ཚོས་གཙོ་བོ་སློབ་མའི་སྤུས་ཚད་ཐོག་ཤུགས་རྒྱག་གི་ཡོད། དེ་ང་ཚོའི་གོམ་པ་རྒྱག་སྟངས་གསར་བ་ཞིག་རེད” ཅེས་བརྗོད་བྱུང་།
སློབ་དཔོན་བསོད་ནམས་རྒྱལ་མཚན་ལགས་སུ་ལས་གཞི་འདིར་དཀའ་ངལ་གང་འདྲ་ཡོད་མེད་དྲིས་པར། ཁོང་གིས། “སྤྱིར་ལོ་རྒྱུས་དང་རྩོམ་རིག་གི་དེབ་མང་པོ་ཡོད་ཀྱང་ཆེད་ལས་སློབ་ཚན་ལ་བཞག་ཆོག་པའི་དེབ་དཀོན་པོ་རེད། ཆེད་ལས་ལ་དགོས་པ་དེ་དེབ་གསར་རིགས་མིན་པར་དེབ་རྙིང་ཆགས་ཡོད་སྟབས། དཔྱད་གཞིའི་ཡིག་ཆ་དང་དེབ་མ་རག་པའི་དཀའ་ངལ་འདུག དཀའ་ངལ་གཞན་ཞིག་ནི། ལོ་རྒྱུས་དང་མི་སྣ་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་ཐབས་སྐོར་བོད་རང་གི་སྐད་ཡིག་ནང་རེ་ཟུང་ལས་མེད་པར་ཕྱིའི་སྐད་ཡིག་ནས་ཚུར་ལེན་དགོས་པ་དེ་རེད” ཅེས་བརྗོད་བྱུང་།
མཇུག་ཏུ་གསར་འགོད་པས་རྩོམ་རིག་གཙུག་ལག་རབ་འབྱམས་པའི་སློབ་མ་འབྲོག་རུ་ཆོས་དར་ལགས་སུ་ཚོར་བ་གང་འདྲ་ཡོད་མེད་དྲིས་པར་ཁོང་གིས། “ངས་ས་ར་མཐོ་སློབ་ནང་རིག་གནས་རབ་འབྱམས་པའི་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་སྐབས་གཙུག་ལག་རབ་འབྱམས་པ་འཛུགས་འཆར་ཡོད་པ་གོ་སོང་། སྐབས་དེ་ནས་རེ་བ་ཆེན་པོ་བརྒྱབ་སྟེ་སློབ་གྲྭ་ཐོན་རྗེས་ལས་ཀ་མ་བྱས་པར་ལོ་གཅིག་ལྷག་རིང་སྒུག་པ་ཡིན། ད་ལོ་ཡིག་རྩལ་བཏང་སྟེ་གཙུག་ལག་རབ་འབྱམས་པར་རྒྱུགས་འཕྲོད་སོང་བ་མ་ཟད། ང་རང་ཨང་དང་པོ་ཆགས་ཏེ་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་གི་སློབ་ཡོན་ཡང་རག་སོང་། སོ་སོས་ད་བར་སློབ་སྦྱོང་བྱས་ཡོང་ནའང་ཆེད་སྦྱོང་ཐོག་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་པའི་གོ་སྐབས་རག་ཡོད་པ་མ་རེད། ད་ལྟ་གོ་སྐབས་ཡག་པོ་རག་སོང་བསམ་གྱི་འདུག ཡིན་ནའང་། སློབ་གྲྭའི་མཐུན་རྐྱེན་སྦྱོར་སྟངས་ཐོག་ཁ་ནས་བཤད་པ་ནང་ལྟར་ད་དུང་ལག་ལེན་བསྟར་ཐུབ་ཀྱི་མེད་ས་མང་པོ་ཞིག་འདུག” ཅེས་བརྗོད་བྱུང་།
ཁོས་མུ་མཐུད་དུ་བརྗོད་དོན། “ང་ཚོ་སློབ་མགོ་བཙུགས་ཏེ་ཟླ་གཅིག་ལྷག་འགྲོ་བཞིན་ཡོད་ཀྱང་། ད་དུང་རྨང་གཞི་ཁ་གསབ་གནང་གི་ཡོད་པ་རེད། དུས་ཚོད་འཕྲོ་བརླག་གང་འཚམ་གཏོང་གི་འདུག ང་ཚོའི་སྐབས་འདིར་འདི་ལྟར་རྫོགས་འགྲོ་ས་རེད། ཡིན་ནའང་། མ་འོངས་པར་མཐོ་རིམ་རིག་གནས་རབ་འབྱམས་པ་ཆེད་ལས་ཀྱི་ངོ་བོར་འགྲོ་ཐུབ་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ་ཆེན་པོ་རེད་བསམ་གྱི་འདུག དེ་ལ་རེ་བ་ཆེན་པོ་འཛིན་གྱི་ཡོད” ཅེས་བརྗོད་བྱུང་།
གསར་འགོད་པས་རྒྱུས་ལོན་བྱས་པ་ལྟར་ན། གཙུག་ལག་རབ་འབྱམས་པའི་ལས་གཞི་འདི་ཐོག་མར། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༠༩ ལོའི་ཟླ་ ༡༡ ནང་ས་ར་བོད་ཀྱི་མཐོ་རིམ་སློབ་གཉེར་ཁང་གིས་བཙན་བྱོལ་ནང་གི་མཁས་དབང་དང་སློབ་དཔོན། ཤེས་ཡོན་འཛིན་སྐྱོང་མི་སྣ། ས་ར་མཐོ་སློབ་ཀྱི་དགེ་རྒན་སོགས་བསྡུ་སྐོང་གིས་བགྲོ་གླེང་གནང་སྟེ། མཐོ་རིམ་རིག་གནས་རབ་འབྱམས་ (BA) བསླབ་གཞི་བསྐྱར་བཅོས་དང་། གཙུག་ལག་རབ་འབྱམས་ (MA) བསླབ་གཞི་གཏན་འབེབས་གནང་ཡོད་པ་དང་། ༢༠༡༢ ཟླ་ ༧ ཚེས་ ༢༠ ཉིན་ཝ་ཎ་མཐོ་སློབ་ཀྱི་ངེས་སྟོན་པ་རྒན་ངག་དབང་བསམ་གཏན་ལགས་དང་ལོ་རྒྱུས་སློབ་དཔོན་བྱམས་པ་བསམ་གཏན། རྩོམ་རིག་སློབ་དཔོན་བཀྲ་ཤིས་ཚེ་རིང་བཅས་ལས་གྲུབ་པའི་ཚོགས་ཆུང་ཞིག་དང་། ས་ར་མཐོ་སློབ་ཀྱི་སློབ་སྤྱི་འཇམ་དཔལ་གྲགས་པ་ལགས་དང་ལོ་རྒྱུས་དགེ་རྒན་བསོད་ནམས་རྒྱལ་མཚན། རྩོམ་རིག་དགེ་རྒན་སྦྲེལ་ནག་པ་བློ་གྲོས་དཔལ་བཟང་བཅས་ལྷན་འཛོམས་ཐོག་བསྐྱར་ཞིབ་གནང་མཐར་བཀའ་ཟུར་ཟམ་གདོང་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་ལ་སྤྱན་འབུལ་ཞུས་ཡོད་འདུག ༢༠༡༣ ཟླ་ ༡༠ ཚེས་ ༡༧ ཉིན་བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཤེས་རིག་ལས་ཁུངས་སྲོལ་རྒྱུན་ཤེས་ཡོན་སྡེ་ཚན་གྱི་འགན་འཛིན་ཚེ་རིང་བསམ་འགྲུབ་སོགས་ལས་གྲུབ་པའི་ཚོགས་ཆུང་ཞིག་གིས་གཏན་འབེབས་ཀྱིས་ཤེས་རིག་ལས་ཁུངས་ལ་ཕུལ་ཏེ། ༢༠༡༤ ཟླ་ ༡ ཚེས་ ༢༡ ཉིན་ཤེས་རིག་ལས་ཁུངས་ཀྱིས་ས་ར་མཐོ་སློབ་ཀྱི་ལོ་གཉིས་ཀྱི་གཙུག་ལག་རབ་འབྱམས་པར་ངོས་འཛིན་ཕྱག་འཁྱེར་གནང་རྗེས་དངོས་སུ་དབུ་འཛུགས་གནང་བ་ཞིག་ཡིན་འདུག གནས་ཚུལ་ཡོང་ཁུངས་བོད་ཀྱི་དུས་བབ།
